
Kaart van de originele veldschans.
De veldschans is een verdedigingswerk uit de Tachtigjarige Oorlog tegen aanvallen vanuit het oosten. In een rapport opgesteld tussen 1582 en 1590, werd een linie voorgesteld, de latere Grebbelinie, tussen Amersfoort en Rhenen, waarin vijf schansen de doorgang vanuit het oosten naar het westen moest beletten. Het bouwwerk bij Woudenberg kwam al voor 1590 als eerste van de vijf gereed. De Schans werd echter niet goed onderhouden en schijnt in 1600 al in verwaarloosde toestand te zijn geraakt.
In 1629 werd De Schans opnieuw klaargemaakt voor de verdediging tegen een aanval van Spaanse troepen vanuit de Veluwe op de Gelderse Vallei. Op 11 augustus 1629 was De Schans wat betreft de bouwwerkzaamheden gereed, maar nog niet operationeel. Twee dagen later braken de Spanjaarden al door bij Scherpenzeel en begonnen op grote schaal te plunderen. De soldaten op De Schans sloegen voortijdig op de vlucht en de Spaanse vijand bereikte op 14 augustus zonder enige weerstand Amersfoort. In tegenstelling tot de schans bij de Rode Haan heeft de Woudenbergse Schans daarna geen enkele rol van betekenis meer gespeeld. Een heldhaftig wapenfeit heeft er, ondanks dat er diverse kogels zijn gevonden, dus nummer plaatsgevonden.
Bij de verbetering van de Grebbelinie werd De Schans gelaten voor wat zij was en noemde de directeur der Fortificatiën het in 1741 een verlaten veldschans. Enige decennia later wordt er geschreven over huis te Duivenstein op de Schans. Er stond niet alleen een huis maar ook een duivenhok op de Schans. Duiven mocht men niet zomaar houden, men moest 25 bunder( ha) land hebben om het recht van til te hebben. In die tijd werd De Schans bewoond door herbergier Albertus van Heteren. Begin vorige eeuw stond er een huis waarin het rentmeesters kantoor van de familie Hooft van Geerestein was gevestigd. Later deed dit dienst als hotel De Schans met daarachter (waar nu de Jeu de Boules baan ligt) een tweede gebouw dat werd gebruikt voor muziek- en toneeluitvoeringen. In 1974 brak een grote brand uit waarna de gebouwen werden gesloopt.

Hotel de Schans
In 1992 werd Residence De Schans gebouwd.
